Dương trạch lục sự – Những chú ý trong thiết kế nhà cửa

Lục sự không hoàn toàn chỉ giới hạn trong sáu việc hoặc sáu vật dụng, mà chỉ những thứ cần thiết trong nhà như cửa, đường, bếp, giếng, nhà vệ sinh và cối giã gạo (thời xưa). Lục sự được phân làm nội lục sự và ngoại lục sự. Ngoại lục sự là chỉ núi non, thuỷ đến, thuỷ đi, ao hồ, nhà lân cận, cầu đường, tường bao, đền chùa, cây cối… Nội lục sự là chỉ nhà cửa, phòng ngủ, giường, nhà bếp, phòng ăn, phòng khách, phòng đọc, nhà tắm, giếng nước, cầu thang, ban công, hành lang, giếng trời, rãnh nước, hòn giả sơn,… Hiện nay còn bao gồm cả máy điều hoà, nhà xe… Nhưng lục sự mà chúng ta thường nói đến là chỉ nội lục sự.

Trong lục sự, nếu là động thì thuộc Dương, nếu là tĩnh thì thuộc Âm, Dương ở vị trí xấu thì có thể thắng Âm, nếu Âm ở vị trí tốt thì khó có thể thắng được Dương. Vì vậy trong nội lục sự, những thứ thuộc động đều nên ở bên phải, như cửa chính, lối đi trong nhà, cửa phòng, phòng đọc, giường, nhà bếp… Những vật tĩnh ở vị trí xấu cũng không sao.

Dương trạch nội sự
Thời xưa, nội lục sự chủ yếu chỉ nhà cửa, Minh đường (giếng trời), phòng khách, giường ngủ, nhà bếp, cối xay. Nhà ở thời nay và thời xưa khác biệt rất nhiều, Dương trạch nội sự thời nay và Dương trạch nội sự thời xưa cũng có nhiều thay đổi, vì vậy trong cách luận bàn cũng có nhiều khác biệt. Ví dụ, cối xay hiện nay chỉ xuất hiện ở những vùng nông thôn, còn ở thành thị thì rất hiếm thấy. Hay nhà vệ sinh làm bên ngoài nhà cũng ít khi gặp, mà hầu như ở vùng quê mọi người đều chuyển sang dùng bệ xí trong nhà. Hay một số vùng nông thôn vẫn còn giữ lối kiến trúc Tam hợp viện, Tứ hợp viện. Nội sự tuy cũng thay đổi, nhưng về cơ bản vẫn phù hợp với bố cục nội lục sự thời xưa. Phòng khách cũng tuỳ theo sự thay đổi về tập tục sinh hoạt mà thu nhỏ lại. Dương trạch nội sự sớm đã vượt qua phạm vi lục sự, Dương trạch nội sự thời nay đại thể bao gồm cửa nhà, phòng khách, phòng ngủ, bếp, phòng đọc, thiết bị điện, đồ gia dụng, bể cá, nhà vệ sinh…

Dương trạch ngoại sự
Dương trạch ngoại sự chính là những thứ ở bên ngoài chủ thể Dương trạch, tạo nên môi trường hình thế khách quan đối với các nhân tố cát hung của Dương trạch. Loan đầu là chủ thể, nhưng vẫn phải kết hợp với Lý khí, như vậy mới vẹn toàn.
Huyền không học trong “Luận thuật trạch vận” còn yêu cầu kết hợp nhân tố môi trường với sự vượng suy của phi tinh nguyên vận. Hình thế phù hợp với vượng tướng của phi tinh nguyên vận sẽ được phú quý. Do vậy, môi trường và hình thế là nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến sự cát hung của trạch vận. Bậc thầy của thuyết Huyền không học trước đây từng cho rằng, hình thế đẹp hay xấu có thể quyết định tính cách, tướng mạo và phẩm hạnh của con người, còn nguyên vận lý khí cửu tinh có thể quyết định mức độ thịnh suy trong sự nghiệp của con người.
Trong phong thuỷ học, Dương trạch ngoại sự được gọi chung là Ngoại lục sự. Trong “Dương trạch tập thành” có viết như sau: “Ngoại lục sự là chỉ những thứ bên ngoài ngôi nhà, như cầu đường, trạm điện… Tuy là lục sự nhưng thực tế không chỉ có vậy mà còn luận bàn cả về sinh, vượng, thoái, sát. Phúc hoạ cát hung thì căn cứ vào Cửu cung Phi tinh, đắc vận và thất vận đều tuỳ thuộc vào khí Tam nguyên, nếu thần sát cát hung chiếu vào ngay trong thời gian đó thì rất ứng nghiệm”.

(666)